Cookeilanden — kaart en feiten

Over Cook Eilanden

De Cookeilanden zijn een zelfbesturende natie in vrije associatie met Nieuw-Zeeland, gelegen in de zuidelijke Stille Oceaan tussen Amerikaans Samoa in het westen en Frans-Polynesië in het oosten. De hoofdstad is Avarua, gelegen op het grootste en meest bevolkte eiland Rarotonga. De bevolking op de eilanden telt ongeveer 17.000 mensen, hoewel een aanzienlijk grotere diaspora van Cookeilanders in Nieuw-Zeeland en Australië woont—Cookeilanders bezitten het Nieuw-Zeelandse staatsburgerschap. De Cookeilanden hebben volledig intern zelfbestuur met een eigen parlement en premier, terwijl Nieuw-Zeeland hulp biedt bij defensie en buitenlandse zaken. De economie steunt op toerisme, offshore financiële diensten, visserij en geldovermakingen vanuit het buitenland. De eilanden staan bekend om hun culturele levendigheid, traditionele dans ('ura), vlechtwerk en koraalarchitectuur. In 2024 werden de Cookeilanden volledig lid van de Verenigde Naties.

Geografie en landschap

De Cookeilanden bestaan uit 15 hoofdeilanden, verdeeld in twee groepen: de noordelijke groep met laaggelegen koraalatollen, en de zuidelijke groep met vulkanische hooggelegen eilanden. Rarotonga in het zuiden is het grootste en meest spectaculaire eiland, met de Te Manga (652 m) en weelderige, beboste toppen die steil afdalen naar een franjrif en zandstranden. Aitutaki is beroemd om zijn bijna perfect driehoekige atolllagune, die wordt beschouwd als een van de mooiste ter wereld. De noordelijke atollen—waaronder Penrhyn (Tongareva), Manihiki en Pukapuka—zijn lage koraaleilandjes rondom centrale lagunes. De totale landoppervlakte van alle eilanden samen bedraagt slechts circa 237 vierkante kilometer, maar de exclusieve economische zone omvat zo'n 1,96 miljoen vierkante kilometer oceaan. Het klimaat is tropisch, met een regenseizoen van november tot april en kans op cyclonen.

Geschiedenis

De Cookeilanden werden zo'n 1.000 jaar geleden door Polynesische zeevaarders bevolkt. De Spaanse navigator Álvaro de Mendaña zag enkele noordelijke eilanden in 1595, en de Britse kapitein James Cook onderzocht de zuidelijke eilanden tijdens zijn reizen tussen 1773 en 1779—waarmee de archipel zijn naam kreeg, hoewel Cook Rarotonga nooit daadwerkelijk bezocht. Protestantse missionarissen van de London Missionary Society kwamen in 1821 aan en hadden een ingrijpende invloed op de lokale cultuur en het bestuur. Groot-Brittannië verklaarde de eilanden in 1888 tot protectoraat; in 1901 werden ze geannexeerd door Nieuw-Zeeland. In 1965 bereikten de Cookeilanden intern zelfbestuur en traden ze in vrije associatie met Nieuw-Zeeland. Sindsdien hebben ze een steeds grotere internationale autonomie ontwikkeld en onderhouden ze eigen diplomatieke betrekkingen.