Westelijke Sahara — kaart en feiten

Over Westelijke Sahara

Westelijke Sahara is een omstreden gebied aan de noordwestelijke kust van Afrika, begrensd door Marokko in het noorden, Algerije in het noordoosten en Mauritanië in het zuiden en oosten. Het is een van de dunst bevolkte gebieden ter wereld. De grootste stad en het bestuurscentrum is Laayoune (El Aaiún), dat onder Marokkaans bestuur staat. De politieke status van het gebied is omstreden: Marokko beheert ongeveer 80 procent van het grondgebied en beschouwt het als onderdeel van zijn Zuidelijke Provincies, terwijl de Sahrawi Arabische Democratische Republiek (SADR), uitgeroepen door het Polisario Front, soevereiniteit opeist over het gehele grondgebied en door tal van staten en de Afrikaanse Unie wordt erkend. De Verenigde Naties beschouwen Westelijke Sahara als een niet-zelfbesturend gebied en hebben opgeroepen tot een referendum over zelfbeschikking. Een wapenstilstand uit 1991 brak in 2020 ineen, en een laagintensief conflict gaat door.

Geografie en landschap

Westelijke Sahara is een grotendeels vlak, aride gebied dat wordt gedomineerd door de Saharawoestijn, met uitgestrekte vlakten van grind, zanderige woestijn en rotsachtige hamada-plateaus. Het terrein biedt weinig topografische variatie, hoewel het binnenland enkele lage bergketens en af en toe droge rivierbeddingen bevat, bekend als wadi's, die alleen kort water voeren na zeldzame regenbuien. De Atlantische kustlijn is relatief lang, met meer dan 1.000 kilometer, en omvat rijke visgronden die een van de meest significante economische troeven van het gebied vertegenwoordigen. Het klimaat is hyper-aride: temperaturen zijn extreem, neerslag minimaal en onregelmatig, en woestijnwinden veroorzaken stofstormen. Het Dakhla-schiereiland in het zuiden is bekend om zijn uitzonderlijke omstandigheden voor wind- en kitesurfen. De bevolking is sterk afhankelijk van ontzilting voor drinkwater.

Geschiedenis

Westelijke Sahara werd al millennia lang bewoond door nomadische Berberse en later Arabische volkeren, waarbij de Sahrawis een onderscheidende stammencultuur ontwikkelden die was aangepast aan het woestijnleven. De Spaanse kolonisering begon in de late 19e eeuw, en Spanje claimde het gebied formeel als Spaanse Sahara in 1884. In de jaren zeventig werd het Polisario Front in 1973 opgericht om te strijden voor onafhankelijkheid. Spanje stemde in de Akkoorden van Madrid van 1975 in met terugtrekking en cedeerde het gebied gezamenlijk aan Marokko en Mauritanië. Marokkos koning Hassan II organiseerde de Groene Mars van 350.000 burgers in november 1975. Een guerrillaoorlog volgde; Mauritanië deed in 1979 afstand van zijn aanspraak, waarna Marokko het gehele gebied bezette. Een VN-bemiddelde wapenstilstand in 1991 legde het conflict op pauze maar loste het niet op; het hervatte in 2020. De kwestie van zelfbeschikking blijft onopgelost.